Konflikti për Aeroportin e Vlorës rrezikon të zhvendoset nga Tirana në dy arena të ndryshme të arbitrazhit ndërkombëtar, me shtetin shqiptar përballë pretendimeve që potencialisht mund të përkthehen në qindra milionë euro dëmshpërblim. Lajmi raportohet nga Global Arbitration Review (GAR), një media britanike e specializuar në arbitrazhin ndërkombëtar dhe mosmarrëveshjet mes shteteve, investitorëve dhe kompanive, e ndjekur kryesisht nga avokatë, arbitra dhe profesionistë të kësaj fushe.
Sipas GAR, MABCO Constructions, kompania zvicerane e Behgjet Pacollit, ka paralajmëruar Shqipërinë me një proces pranë ICSID (International Centre for Settlement of Investment Disputes), institucioni i Grupit të Bankës Botërore që administron mosmarrëveshjet mes investitorëve të huaj dhe shteteve. Paralelisht, vetë shoqëria koncesionare e Aeroportit të Vlorës pritet të ndjekë një çështje të veçantë pranë LCIA (London Court of International Arbitration), një prej institucioneve të njohura ndërkombëtare për administrimin e arbitrazheve tregtare dhe kontraktore.
Nëse të dyja procedurat materializohen, Shqipëria mund të gjendet përballë dy proceseve të ndryshme ndërkombëtare për të njëjtin projekt, por të ngritura nga subjekte të ndryshme dhe mbi baza juridike të ndryshme. Përveç kostove të konsiderueshme të mbrojtjes ligjore, rezultati mund ta ekspozojë shtetin ndaj pretendimeve për dëmshpërblim, interesa dhe shpenzime arbitrazhi, në varësi të kërkesave që do të paraqiten dhe vendimeve të tribunaleve.
Global Arbitration Review shkruan se Shqipëria përballet me kërcënimin e dy proceseve të veçanta të arbitrazhit ndërkombëtar për Aeroportin e Vlorës, ndërsa konflikti për koncesionin dhe vonesat në përfundimin e projektit po hyn në një fazë të re ligjore.
Një nga projektet më të shumëpërfolura të infrastrukturës shqiptare po përballet me një krizë të dyfishtë juridike. Sipas revistës ‘Global Arbitration Review’, Shqipëria rrezikon të përballet me dy pretendime të ndara arbitrazhi që lidhen me Aeroportin Ndërkombëtar të Vlorës.
Në njërin front është MABCO Constructions, kompania zvicerane e lidhur me biznesmenin dhe ish-presidentin e Kosovës, Behgjet Pacolli. Kompania ka paralajmëruar nisjen e një procedure investimi kundër Shqipërisë në kuadër të ICSID, mekanizmi ndërkombëtar për zgjidhjen e mosmarrëveshjeve të investimeve.
Në frontin tjetër qëndron vetë kompania koncesionare e aeroportit, e cila, sipas raportimeve, po shqyrton një procedurë të veçantë në LCIA, arbitrazhi ndërkombëtar me seli në Londër. Kjo do të thotë se i njëjti projekt mund të përfundojë në dy beteja të ndryshme ligjore ndërkombëtare.
Në qendër të konfliktit ndodhet vendimi i autoriteteve shqiptare për të ndërmarrë procedurat për zgjidhjen e kontratës së koncesionit.
Kështu është krijuar një kontradiktë thelbësore: shteti shqiptar argumenton se koncesionari nuk e përmbushi detyrimin për ta përfunduar aeroportin, ndërsa investitori pretendon se vetë institucionet shqiptare kanë kontribuar në pamundësimin e përfundimit të tij.
Nëse pretendimet pranohen nga tribunalet përkatëse, Shqipëria mund të përballet me kërkesa për kompensim, interesat dhe kostot ligjore./OraNews